Omgevingsvisie

Onder de Omgevingswet is het verplicht voor Rijk, provincies en gemeenten om een omgevingsvisie opstellen. De waterschappen helpen hierbij door mee te denken hoe water in deze visies past.
Standpunt:

Water kan een verbindende factor zijn in omgevingsvisies.

Water is onlosmakelijk verbonden aan grote opgaven als klimaatverandering, energietransitie en veiligheid. Ook is water belangrijk voor natuur en voor een aantrekkelijke en prettige omgeving, bijvoorbeeld voor recreatie. Daarnaast kan water partijen bij elkaar brengen. De Unie van Waterschappen roept provincies en gemeenten daarom op om gebruik te maken van de verbindende kracht van water in het opstellen van hun omgevingsvisies. Daarnaast roept de Unie partijen op om water en bodem evenwichtig mee te wegen in ruimtelijke planvorming. Het landgebruik en de ruimtelijke inrichting moeten beter worden afgestemd op het bodem- en watersysteem.

Langetermijnvisie

In het kader van de Omgevingswet (verwachte inwerkingtreding 1 juli 2022) moeten het Rijk, iedere provincie en iedere gemeente een omgevingsvisie opstellen. Een omgevingsvisie is een strategische langetermijnvisie voor de fysieke leefomgeving. Zo gaat een omgevingsvisie onder andere in op de samenhang tussen ruimte, water, natuur, milieu, infrastructuur en cultureel erfgoed.

Bij een omgevingsvisie hoort ook een omgevingsplan. In het omgevingsplan staat een concrete juridische doorvertaling van de strategische keuzes die in de omgevingsvisie zijn gemaakt. Hierin staat dus wat de regels zijn voor de fysieke leefomgeving. Sommige waterschappen maken een Blauwe Omgevingsvisie (BOVI) en een Blauw Omgevingsplan om goed aan te kunnen sluiten op het omgevingsbeleid van de andere overheden.

Nationale omgevingsvisie

De Omgevingswet vraagt ook om een richtinggevende visie van de Rijksoverheid op de leefomgeving: de Nationale Omgevingsvisie (NOVI). De NOVI is opgesteld door het Rijk, in nauw overleg met IPO, VNG en de Unie van Waterschappen. De NOVI beschrijft de langetermijnvisie op de fysieke leefomgeving. Daarmee geeft het provincies en gemeenten richting bij hun Omgevingsvisie. Tegelijkertijd biedt het ruimte voor regionale en lokale afwegingen, passend bij de kenmerken van het gebied.

Uitgangspunt in de nieuwe aanpak is dat ingrepen in de leefomgeving niet los van elkaar plaatsvinden, maar in samenhang. Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Ook staan de grote opgaven voor Nederland in de NOVI zoveel mogelijk in samenhang beschreven: ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie, duurzaam economisch groeipotentieel, sterke en gezonde steden en regio’s, en toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. Daarnaast staat in de NOVI dat functies in de leefomgeving beter afgestemd moeten worden op het bodem-watersysteem. Dit is een belangrijk punt waar de waterschappen continu aandacht voor vragen, omdat het cruciaal is voor een toekomstbestendige inrichting van de leefomgeving.

Wat doet de Unie van Waterschappen?

De Unie van Waterschappen ziet water als een onmisbaar element in omgevingsvisies en inspireert de waterschappen om met provincies en gemeenten over deze visies mee te denken. De Unie doet dit door bijeenkomsten te organiseren voor de waterschappen en door betrokken te zijn bij diverse landelijke trajecten die voortkomen uit de NOVI, zoals het Nationaal Programma Landelijk Gebied.


Medewerkers bij dit thema

> Saskia van Amerongen

Communicatieadviseur

> Dominique Blom

Beleidsadviseur waterbeleid