Terugblik op de Commissie Watersystemen van 10 maart

19 maart 2021

Op 10 maart is de Commissie Watersystemen (CWS) weer bij elkaar geweest. Er is onder meer gesproken over uitheemse rivierkreeften, grondwater, droogte en diepe plassen. Een samenvatting.

Onderzoeksplan aanpak invasieve uitheemse rivierkreeften

Het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselveiligheid (LNV) richt samen met het ministerie van Infrastruc-tuur en Waterstaat (I&W), IPO, VNG en de Unie een taskforce op voor de aanpak van uitheemse rivierkreeften. Deze gezamenlijkheid is een belangrijke winst. Er is breed draagvlak voor het onderzoeksprogramma. Vanuit de commissie wordt onder meer aandacht gevraagd voor het tijdspad en om de (financiële) verantwoordelijkheid bij LNV te leggen. De commissie stemt in met het onderzoeksprogramma en de inzet van de taskforce.

Visie op grondwater

De eerste contouren van de visie op grondwater worden gepresenteerd. Veel commissieleden wijzen op de regionale verschillen. Wat betreft de timing van het visietraject moet gekeken worden naar de mogelijkheid om tussenresultaten in te steken bij lopende trajecten. Denk aan de formatie en waterbeheerplannen. De commissieleden verschillen van mening over de governance. Daarover wordt in een volgende vergadering verder gesproken. Voor nu is het belangrijk om aan de slag te gaan en te beseffen dat we een gezamenlijke verantwoordelijkheid hebben. De commissie is akkoord met de ingezette weg. Er moet wel goed gekeken worden naar het tempo.

Droogte

2020 was de derde droge zomer op rij. Er was veel maatschappelijke en politieke aandacht voor de droogteproblematiek. De waterschappen kregen veel vragen over wat zij doen om de droogte aan te pakken. Veel van die vragen gingen over het grondwater en de grondwateronttrekkingen. Om vragen in het nieuwe droogteseizoen goed te kunnen beantwoorden, is een communicatielijn over de droogte aanpak opgesteld. Daarin wordt onder meer aandacht gevraagd voor het bufferen van en zuinig omgaan met water. Er is draagvlak voor de communicatielijn.

Maatschappelijke discussie herinrichting diepe plassen

Het verondiepen van diepe plassen is een goede ontwikkeling als plassen ecologisch kunnen worden verbeterd en daarmee ook bagger grootschalig kan worden toegepast. Maar als de ecologische (water)kwaliteit in het geding komt, is het juist een slechte ontwikkeling. Dit speelt vooral met nieuwe opkomende stoffen. De commissie onderstreept het belang van zorgvuldigheid, en de noodzaak van een scherp afwegingskader. Er kan naar alternatieven gezocht worden, maar dat is ook lastig. Het is goed dat er een duidelijke redeneerlijn is over deze kwestie. Dat is belangrijk als de waterschappen in beeld komen bij toekomstige situaties waarin de media aan-dacht besteden aan het verondiepen van een diepe plas.

Visie waterveiligheid

Hetty Klavers, bestuurslid van de Unie van Waterschappen, is bij dit onderwerp aanwezig. Zij legt de link tussen watersystemen en de visie waterveiligheid, die momenteel binnen de Commissie Waterkwaliteit (CWK) wordt voorbereid. Ze vraagt de CWS om de CWK te adviseren over de visie, omdat waterveiligheid ook het regionale watersysteem achter de dijken raakt. DE CWS wijst vooral op de verbinding tussen het ruimtelijk domein en waterveiligheid. Het is belangrijk om dit nog inzichtelijker en steviger neer te zetten. Hierbij wordt ook meer aandacht gevraagd voor meerlaagsveiligheid. Het is goed om na te denken over de doelgroepen die je met de visie wilt bereiken. Tot slot is het belangrijk om aandacht te hebben voor de kortere termijn, in combinatie met een langere tijdshorizon van 2100.

Kosten uitvoering Klimaatakkoord

De waterschappen zijn bezig met maatregelen in het kader van het Klimaatakkoord. De Raad voor Openbaar Bestuur (ROB) heeft inzichtelijk gemaakt welke kosten hiermee gemoeid zijn. Daarbij is ook de inzet van de waterschappen onder de loep genomen. In hoeverre willen de waterschappen de inzet vergoed hebben? Of betalen ze die inzet via het eigen belastingstelsel? Over het advies van de ROB heeft binnen de Unie standpuntbepaling plaats gevonden: terughoudendheid om de hand op te houden bij het Rijk. De commissie steunt deze lijn en ziet wel kansen om te kijken naar innovatieve sporen voor medefinanciering of compensatie.